आयकर रिटर्न  : सवलतीनंतरही 75 वर्षांवरील ज्येष्ठांना आयटीआर भरावा का ?

आयकर रिटर्न  : सवलतीनंतरही 75 वर्षांवरील ज्येष्ठांना आयटीआर भरावा का ?

केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारमण यांनी नुकत्याच जाहीर झालेल्या अर्थसंकल्प 2021 मध्ये 75 वर्षांवरील ज्येष्ठ नागरिकांना आयकर रिटर्न भरण्यापासून सूट देण्याची घोषणा केली. ही घोषणा ऐकायला चांगली वाटली तरी त्याच्याशी संबंधीत नियम व अटी पाहिल्या तर रिटर्न भरणे हीच खूप योग्य बाब राहील असे तज्ज्ञांचे मत आहे. 

खरेतर अर्थ मंत्री निर्मला सीतारमण यांनी आपल्या अर्थसंकल्पीय भाषणात सांगितले की, आम्ही 75 वर्ष अथवा त्यापेक्षा कमी वय असलेल्या ज्येष्ठ लोकांवरील कायद्याचा दबाव अथवा ओझे कमी करू इच्छितो. ज्या जेष्ठ नागरिकांना फक्त पेन्शन मिळते अथवा ज्यांना व्याजापासून उत्पन्न मिळते अशांना आयकर भरण्यापासून सूट देण्याची तयारी अर्थमंत्र्यांनी दाखवली. या नागरिकांची ज्या बँकेत ठेव आहे, त्या बँकेकडून त्यांच्या उत्पन्नावरील करकपात होणार आहे असे त्या म्हणाल्या. अर्थतज्ज्ञांच्या म्हणण्यानुसार अर्थमंत्र्यांच्या घोषणेचा असा अर्थ आहे की पेन्शन आणि व्याजावरील उत्पन्नावर 75 वर्षावरील ज्येष्ठ नागरिकांना टॅक्स द्यावा लागेलच. पण, त्यासाठी अर्ज करावा लागणार नाही. त्यांना फक्त अर्ज भरण्यापासून सवलत देण्यात आली आहे. त्यांचा टॅक्स बँक परस्पर कपात करून घेणार आहे. त्यांना आपल्या उत्पन्नावर स्वतंत्रपणे टॅक्स भरावा लागणार नाही. 
करांबाबतच्या या प्रकरणावर आयकर विभागाकडून अधिक स्पष्टीकरण होण्याची गरज आहे. अर्थसंकल्पातील घोषणेवरून तर असे वाटते की इन्कमटॅक्स रिटर्नमधून सवलत मिळण्यासाठी बँक खाते, पेन्शन खाते आणि जमा खाते एकाच ठिकाणी असायला हवे. अशा स्थितीत 75 वर्षावरील ज्येष्ठ नागरिकाला इन्कमटॅक्स रिटर्न दाखल करणे हेच हितावह ठरेल. 

या आहेत पाच अटी
ज्येष्ठ नागरिकांच्या उत्पन्नाचा मार्ग फक्त पेन्शन अथवा व्याज हेच असले पाहिजे. जर तुमच्या उत्पन्नाचे अन्य स्रोत असतील तर वेगळा टॅक्स द्यावा लागेल. आयटीआर भरण्यापासून सुटका होणार नाहीत. 

पेन्शन अकाउंट आणि फिक्स्ड डिपॉझिट एकाच बँकेत असायला हवे. ज्यातून बँकेला टॅक्स कपात करून घेणे सोयीचे होईल. 

दोन अथवा दोनपेक्षा अधिक बँकांमध्ये जर तुमची ठेव असेल तर अशा ज्येष्ठ नागरिकांना आयकर रिटर्न भरण्यापासून सवलत मिळू शकणार नाही. जर एखाद्या व्यक्तीने पोस्ट ऑफिसमध्ये अथवा इतर बचत योजनांत गुंतवणूक केली असेल तर त्यांनाही आयकर रिटर्न भरावे लागेल. 

जे ज्येष्ठ नागरिक म्युच्युअल फंड, शेअर, वीमा योजना, डेट फंडापासून उत्पन्न मिळवतात, अशांना आयटीआरमधून सवलत मिळणार नाही.

जादा टॅक्स जमा झाला तर रिफंडसाठी आयटीआर भरावा लागेल. कोणतीही व्यक्ती एकापेक्षा अधिक बँक खाती बाळगत असेल तर त्याला रिटर्न भरावा लागेल असे सरकारचे म्हणणे आहे. 

News-In-Focus